Sinds de federale regering aan het begin van dit jaar de tijdsbeperking op de werkloosheidsuitkering heeft ingevoerd, is een aanzienlijk aantal inwoners van Mechelen getroffen. In totaal hebben 473 Mechelaars hulp gezocht bij het Openbaar Centrum voor Maatschappelijk Welzijn (OCMW) nadat hun uitkering stopte. Van deze groep dienden 355 personen een aanvraag in voor een leefloon, terwijl de overige mensen werden doorverwezen naar andere instanties, waaronder het ziekenfonds.
Na een sociaal onderzoek heeft het OCMW uiteindelijk 250 inwoners een leefloon toegekend. Volgens berichtgeving van vrtnws.be is een aanzienlijk deel van deze groep inmiddels opnieuw in beweging gekomen. In totaal zijn 102 van de 250 leefloners momenteel aan het werk of volgen zij een begeleidingstraject naar werk. De cijfers laten een diverse spreiding zien: 50 personen vonden een baan binnen de sociale economie of op de reguliere arbeidsmarkt, 17 mensen volgen een traject via Jobroad en 9 personen doen een opleiding of stage. Daarnaast hebben 26 personen een eerste stap gezet via wijk-werken of vrijwilligerswerk.
Burgemeester Bart Somers (Voor Mechelen) benadrukt dat het gaat om een doelgroep die vaak jarenlang, en in sommige gevallen zelfs decennialang, niet meer had gewerkt. Hoewel deze mensen ingeschreven stonden bij de VDAB, stelt de burgemeester dat zij vaak niet de juiste aanpak kregen en dat het systeem hen in feite had opgegeven. Hij ziet de recente resultaten als een bewijs dat er voor deze groep wel degelijk nog mogelijkheden zijn op de arbeidsmarkt.
Om deze transitie te ondersteunen, heeft de stad Mechelen extra maatschappelijk werkers aangeworven. Schepen van Sociale Zaken Rina Rabau Nkandu (Voor Mechelen) legt uit dat het leefloon bedoeld is als een vangnet en niet als een eindstation. De focus ligt daarom sterk op activering en intensieve opvolging. Hierbij wordt niet alleen naar werk gekeken, maar ook naar de bredere persoonlijke situatie van de betrokkene. Factoren zoals taalbeheersing, schulden en huisvesting worden samen aangepakt, omdat deze zaken een voorwaarde zijn voor een duurzame terugkeer naar het werk.
Om de intensieve begeleiding mogelijk te maken, zet de stad in op digitalisering. Er wordt gebruikgemaakt van een AI-tool voor het opstellen van sociale verslagen. Volgens de stad levert dit een tijdbesparing op van gemiddeld één dag aan papierwerk per week, waardoor maatschappelijk werkers meer tijd overhouden voor directe gesprekken met de inwoners.