Chirurgen van het Universitair Ziekenhuis (UZ) Leuven hebben een medische doorbraak gerealiseerd bij het herstellen van ernstige beschadigingen aan de borstkas, de buik of het middenrif. Door gebruik te maken van een specifieke vorm van menselijk bindweefsel kunnen patiënten worden genezen zonder dat zij, zoals bij klassieke transplantaties, levenslang medicatie moeten slikken om afstoting te voorkomen.
Innovatie met bindweefsel
Bij grote, gapende wonden in de buik- of borstwand moet het weefsel stevig worden vastgezet. Volgens berichtgeving van vrtnws.be wordt hiervoor momenteel vaak een synthetisch netje gebruikt. Hoewel dit effectief kan zijn, brengt het risico's met zich mee: bij een infectie kan het netje zelf besmet raken, waardoor het opnieuw operatief verwijderd moet worden. Een alternatief is biologisch materiaal van dieren, maar dit is kostbaar en biedt niet altijd de nodige stevigheid.
Het team in Leuven koos voor een andere aanpak door gebruik te maken van de zogenaamde rectusfascia. Dit is een sterke en flexibele laag bindweefsel die zich rond de rechte buikspieren bevindt (de spieren die de 'sixpack' vormen) van een overleden donor.
Geen immuunonderdrukkers nodig
Het meest revolutionaire aspect van deze techniek is dat patiënten geen immuunonderdrukkende medicatie nodig hebben. Bij standaard orgaantransplantaties, zoals bij de lever, longen of nieren, zijn deze middelen essentieel om te voorkomen dat het lichaam het vreemde orgaan afstoot.
Professor Laurens Ceulemans, thorax- en transplantatiechirurg bij UZ Leuven, legt uit dat dit bij deze specifieke ingreep niet nodig is vanwege de manier waarop het weefsel integreert. Het donorweefsel wordt volledig opgenomen in het lichaam van de patiënt door middel van eigen bloedvaten. Deze resultaten worden ook bevestigd in internationale medische publicaties, zoals in een artikel via nlnih.gov, waarin de focus ligt op de niet-gevasculariseerde rectus fascia zonder immunosuppressie.
Toepassingen en toekomstperspectief
De methode is inmiddels al meer dan 80 keer toegepast bij buikwandtransplantaties. Naast het herstel van zware wonden onderzoekt het Leuvense team nu nieuwe mogelijkheden voor deze techniek. Zo wordt er gekeken naar toepassingen bij blaasverzakkingen en middenrifafwijkingen bij kinderen.
Het UZ Leuven staat internationaal bekend om zijn expertise in complexe ingrepen aan het middenrif. Zo beschrijft healthcare-in-europe.com hoe het ziekenhuis ook pionier is in foetale chirurgie. Hierbij wordt een 'slimme ballon' gebruikt om longontwikkeling bij ongeboren baby's met een middenrifdefect te stimuleren, waarbij een MRI-scanner wordt ingezet om de ballon te deflateren zonder dat een tweede operatie nodig is.
Deze nieuwe benadering voor weefselherstel, zoals ook vermeld door hln.be, biedt een significante verbetering in de levenskwaliteit van patiënten met zware wonden, omdat de last van chronische medicatie volledig wegvalt.